การส่องกล้องระบบทางเดินอาหาร

โรคในระบบทางเดินอาหาร พบได้ในวัย 50 ปีขึ้นไป ในระยะแรกจะไม่แสดงอาการ แต่หากมีอาการปวดท้อง จุกเสียด แน่น อาเจียนเป็นเลือด อย่าปล่อยไว้ ควรตรวจหาความผิดปกติเพื่อรักษาได้ทันการ ด้วยโปรแกรมการส่องกล้องระบบทางเดินอาหาร

การส่องกล้องทางเดินอาหารส่วนต้น (Upper GI Endoscopy)

                จะใช้เพื่อตรวจหาความผิดปกติในระบบทางเดินอาหารส่วนต้น ตั้งแต่หลอดอาหาร ไล่ลงไปกระเพาะอาหาร ถึงลำไส้เล็กส่วนต้น

ส่วนมากเพื่อหาสาเหตุอาการโรคกระเพาะอาหาร กรดไหลย้อน การกลืนลำบาก ปวดท้องเรื้อรัง ตรวจหาแผลในกระเพาะอาหาร เลือดออกในช่องท้อง หรือหาเนื้องอก


วิธีการตรวจ

แพทย์จะใช้กล้องเอ็นโดสโคป มีลักษณะเป็นท่อขนาดเล็ก ยืดหยุ่นโค้งงอได้ มีเลนส์กล้องและแสงไฟที่ปลายท่อ สอดเข้าไปทางปากผ่านทาง

หลอดอาหารและลงไปยังกระเพาะอาหาร ซึ่งจะทำให้เห็นความผิดปกติที่เกิดขึ้น


เตรียมตัวอย่างไร

• งดอาหารและน้ำล่วงหน้าก่อนเข้ารับการส่องกล้องเพียง 8 ชั่วโมง

• งดทานยาบางชนิดตามที่แพทย์แจ้งก่อนเข้ารับการตรวจ 7 วัน เช่น ยาต้านการแข็งตัวของเลือด, แอสไพริน เพื่อลดความเสี่ยงต่อการมี

เลือดออกในกระเพาะระหว่างส่องกล้อง

• กระบวนการตรวจส่องกล้องทางเดินอาหารส่วนต้นใช้เวลาไม่นาน เพียง 20 นาทีเป็นอันเสร็จสิ้น แต่ทั้งนี้ผู้รับการตรวจไม่ควรขับรถกลับ

บ้านเองหลังจากทำการส่องกล้อง เพราะยานอนหลับที่ได้รับระหว่างการตรวจส่องกล้องอาจมีผลให้อ่อนเพลีย ง่วงนอน หรือมึนงงหลัง

การตรวจอีกสักพัก จึงควรพักผ่อนมากๆ และมีญาติรับกลับบ้าน


การตรวจส่องกล้องลำไส้ใหญ่และทวาร

                เพื่อหาสาเหตุของความผิดปกติของลำไส้ใหญ่ และตัดชิ้นเนื้อที่ผิดปกติโดยไม่ต้องผ่าตัดทางช่องท้อง หรือเก็บตัวอย่างเนื้อเยื่อมาตรวจ

วินิจฉัยเนื้อร้าย ผู้ที่ควรส่องกล้องลำไส้ใหญ่ คือผู้ที่มีอายุตั้งแต่ 50 ปีขึ้นไป หรือมีอาการผิดปกติ เช่น ท้องผูกเรื้อรัง ท้องเสียเรื้อรัง ถ่ายเป็นเลือด

ปวดท้อง ท้องอืดแน่น


วิธีการตรวจ

แพทย์อาจให้ยาที่ช่วยให้ผู้ป่วยรู้สึกผ่อนคลายและง่วง แล้วจึงใช้กล้องเป็นท่อขนาดเล็กเส้นผ่านศูนย์กลาง 1 เซนติเมตร ความยาวประมาณ 150

เซนติเมตร ยืดหยุ่น โค้งงอได้ สอดกล้องเข้าทางทวารหนักอย่างช้าๆ เข้าไปถึงส่วนของลำไส้ใหญ่ตอนต้น เพื่อให้เห็นภาพผนังภายในลำไส้ใหญ่

และมองหาความผิดปกติของเนื้อเยื่อหรือติ่งเนื้อที่ผิดปกติ


เตรียมตัวอย่างไร

                ก่อนเข้ารับการส่องกล้องลำไส้ใหญ่ จำเป็นต้องทำความสะอาดลำไส้ใหญ่เพื่อให้แพทย์เห็นภาพได้ชัดเจนที่สุด โดยการถ่ายท้องให้

ลำไส้สะอาด ส่วนใหญ่จะใช้วิธีดื่มของเหลวที่ช่วยกระตุ้นให้ลำไส้ทำงานและถ่ายท้อง หรือบางรายอาจใช้วิธีการสวนล้างลำไส้ กระบวนการนี้จะ

ทำในตอนเช้าวันที่เข้ารับการตรวจส่องกล้อง

• งดกินยาบางประเภทตามที่แพทย์สั่ง ก่อนถึงวันเข้ารับการส่องกล้อง เช่น ยาต้านการแข็งตัวของเลือด, แอสไพริน

• ก่อนวันนัดตรวจ 1-3 วัน ควรทานแต่อาหารเหลวที่ไม่มีกากใย เช่น ซุป อาหารอ่อน โจ๊ก หรือน้ำผลไม้ชนิดใส

• หลังการตรวจส่องกล้อง ผู้ป่วยควรนอนพักนิ่งๆ 2 ชั่วโมงก่อนกลับบ้าน เพื่อสังเกตอาการ อาจมีอาการอึดอัดท้อง ท้องอืด เนื่องจากมีลม

อาการจะทุเลาลงหลังการตรวจ และไม่ควรขับรถกลับบ้านเอง ควรมีญาติพากลับบ้าน เนื่องจากการได้รับยานอนหลับ